De eenmaking van Europa door Professor Hendrik Vos
De professor vertelt…
Wellicht was ik niet de enige die op donderdagnamiddag 19 maart met gemengde gevoelens op de fiets sprong, richting “De Singer”. Het was een prachtige lentedag, zo’n dag, waarop je voelt, de winter is nu echt wel voorbij. Zo’n dag waarop je denkt, ik moet naar buiten!
Niet dus. Die dag kwam, de van TV bekende hoogleraar Hendrik Vos, een lezing geven over het ontstaan van Europa. En dat in de Singer, een zaaltje waar geen zonnestraaltje naar binnen kan. Het toeval wil dat toen ik de Bavelstraat inreed, de professor net uit zijn auto stapte. Jeansbroek, zwart hemd en een grote bos, ros en warrig haar. Een hele gewone kerel, beetje Rock’n Roll.
Hendrik Vos, prille vijftiger, is professor aan de universiteit van Gent. Gespecialiseerd in, jawel, Europa. Reeds op 26-jarige leeftijd werd Hendrik hoogleraar. Hij noemt zichzelf een geluksvogel. Geboren uit een arm arbeidersgezin, wist hij zichzelf snel te onderscheiden. Hij studeerde Politieke Wetenschappen, ging lesgeven, werd columnist bij de Standaard, schrijft boeken en werkt mee aan podcasts, uiteraard over Europa.
Nochtans, zegt Hendrik, werkt hij niet met een plan. Alles in zijn leven gebeurt een beetje bij toeval, en stoemelings. Het komt en het gebeurt. Door zijn interesse voor politiek werd hij uiteraard ook gevraagd om actief aan politiek te gaan doen. Maar Hendrik noemt zich een gevoelsmens en, zegt hij, aan politiek doen is geen optie. Hij heeft geen olifantenvel en zou het niet verdragen als zijn mailbox dagelijks zou overlopen met bagger en haatmail. Lesgeven is zijn favoriete bezigheid. Overdragen van kennis geeft enorm veel voldoening. Dat hebben we gemerkt.
De meer dan 80 Neosleden luisterden gedurende 2 uur geboeid naar de geboren verteller. Het werd geen saai verhaal met harde feiten en data, maar gevoelsmens Vos vertelde boeiende verhalen over de mensen die 80 jaar geleden aan de wieg stonden van het verenigd Europa.
Vos wist ons te boeien met anekdotische, hilarische en soms gevoelige verhalen. Toegankelijk verteld, met de nodige humor en af en toe een dikke knipoog.
Als je het wil hebben over het allereerste begin, kan je niet om de figuur van Robert Schuman. Op 9 mei 1950, pas 5 jaar na de tweede Wereldoorlog, ontvouwde de man zijn plan gebaseerd op de ideeën van de Fransman Monnet. Hij wou werken aan een verenigd Europa. In 1951 ontstond de EGKS.
Maar, meer dan dit belangrijke feit, ging Hendrik de figuur van Schuman beschrijven. Schuman was een saai mens, godsdienstig en deugdzaam. Een grijze muis. Zonder de hulp van de Duitser Konrad Adenauer, een echte doener, een fixer, zou hij nooit slagen. Maar, omdat zijn plan geslaagd is, wordt Schuman aanzien als de Vader van Europa. Het feit dat Schuman in de Elzas woonde, het gebied dat Duisland na WO1 moest afstaan aan Frankrijk, maakte van hem de geknipte man om 5 jaar na de oorlog Frankrijk en Duitsland te verzoenen.
Vos vertelt op zo’n bevlogen manier dat wij allemaal op het puntje van onze stoel zitten; de zaal is muisstil. En dan moet de pointe nog komen. Blijkt dat de godvruchtige, vrome en ernstige Schuman voorgedragen wordt in Rome voor een heiligverklaring. Aan alle voorwaarden is voldaan, behalve het mirakel.
Wat Hendrik niet vertelde, maar het is echt waar , is dat Vos mogelijk zelf voor het mirakel gaat zorgen. Dat zit zo .Begin ‘24 raakte Hendrik verzeild in een zwaar auto-ongeluk. Op de E17 rijdt de professor met zijn Citroen Berlingo in op een voorligger die bruusk in de remmen gaat omdat hij een afslag dreigt te missen. De wagen gaat over kop en belandt ondersteboven op de middenberm. Als bij wonder raakte Hendrik heelhuids uit het wrak. Hulpverleners spreken over de onwaarschijnlijkheid om levend uit het wrak te komen. In de krant “De Standaard” verschijnt volgend artikel.
Wordt Robert Schuman zalig verklaard omdat Hendrik Vos miraculeus een ongeval overleefde?
Hendrik Vos bleef haast ongedeerd na een ongeval op de E17. Het Vaticaan onderzoekt of het “Mirakel van Waasmunster” tot een heiligverklaring kan leiden van Robert Schuman, de vader van Europa.
Op de achterbank vinden de hulpverleners een boek van Robert Schuman. Dit feit en de juiste omstandigheden werden uitvoerig beschreven en gedocumenteerd. Het verslag wordt verzonden naar het Vaticaan. Hendrik schrijft ook een persoonlijke brief naar de paus waarin hij hem vraagt om de gebeurtenis in aanmerking te laten komen als het mirakel , nodig voor de heiligverklaring van Robert Schuman. Ps, schrijft Hendrik er nog bij, als kind ben ik ook enkele jaren misdienaar geweest. Met kerstmis krijgt Hendrik een persoonlijke kerstkaart van de Paus. De Paus schrijft erbij dat het ongeval ernstig zal worden onderzocht. Er zouden pauselijke gezanten zijn afgezakt naar Gent voor wetenschappelijk onderzoek van de juiste omstandigheden en getuigenverklaringen. Politie en wegenwachters werden ondervraagd.
De mensen die de uiteenzetting van Hendrik bijwoonden, weten wel dat hij het had over de mogelijke heiligverklaring maar zijn persoonlijk aandeel in het hele verhaal liet Hendrik achterwege. Ik kwam het te weten via het Radio 1 programma “Touché” waar Friedl Lesage hem ernaar vraagt. Tot zover…
Hendrik liet de dikwijls ludieke en sappige verhalen een na één op ons los en de zaal genoot.
Zoals het verhaal hoe de pastoor van een klein Luxemburgs dorpje erin slaagde om het winteruur in het Groothertogdom in te voeren. Een hilarisch verhaal!
Of hoe Jean-Luc Dehaene en Ruud Lubbers in de clinch gingen voor de titel van Eurocommissaris.
Jammer genoeg begon Hendrik gaandeweg meer op zijn horloge te kijken. Hij had van onze voorzitter slechts twee uur spreektijd gekregen. Ik neem het de voorzitter nog steeds kwalijk. Hendrik had vast nog een uurtje kunnen doorgaan! Ik hoorde iemand achteraf zeggen; ik wou roepen; doe maar verder, ik heb tijd. Het was net wat ikzelf ook dacht.
Wist je trouwens dat Hendrik in zijn jonge jaren een begenadigd wielrenner was. Als dertigjarige reed hij de Muur van Geraardsbergen op met een tijd die niet veel moest onderdoen voor de meeste profs.
Wist je dat Hendrik in 2008 het Groot Dictee Der Nederlandse taal won? Maar zegt Hendrik hierover, dat was niet zijn verdienste. De anderen makten gewoon meer fouten dan hijzelf.
Zalige kerel, die Hendrik Vos.
Dankjewel en misschien tot nog eens want het verhaal was nog lang niet af.
Dirk Vermeiren

De eenmaking van Europa door Professor Hendrik Vos
Verslag van de lezing van Professor Hendrik Vos op 19 maart 2026 in De Singer in Rijkevorsel over de eenmaking van Europa

Marc Erkens is een smeerlappeke
Een verslag van de Nieuwjaarsreceptie van Neos Rijkevorsel met een optreden van Marc Erkens (Van Mozart tot Queen).

Werken met AI
Verslag van de lezing "Werken met AI"
