NEOS Herentals op ontdekking in Beringen: Tussen zwart goud en tropische vissen

Op vrijdag 25 september trokken we met zo’n 37 enthousiaste NEOS-leden richting Limburg voor een gevarieerde daguitstap naar be-MINE in Beringen. Onder een stralend blauwe hemel en met onze vertrouwde busmaatshappij Marcel Cars verliep de rit vlot en in opperbeste stemming.

Het rijke mijnverleden van Beringen

Onze eerste halte was het indrukwekkende Mijnmuseum op de site be-MINE, de best bewaarde industriële erfgoedsite van de Limburgse steenkoolwinning. Ter plaatse splitste ons gezelschap op in drie groepen, elk vergezeld door een gedreven gids die ons meenam in de geschiedenis van het "zwarte goud".

De geschiedenis van de mijn bleek bijzonder boeiend:

• Frans kapitaal aan de wieg: De Kempense steenkool werd in 1901 ontdekt door professor André Dumont. In Beringen werd de concessie verworven en in 1907 opgericht als de Société Anonyme des Charbonnages de Beeringen, met een aanzienlijk aandeel Frans kapitaal (onder meer afkomstig van Franse staal- en mijnbouwgroepen).
• Twintig jaar pionierswerk: Het doordringen van de waterrijke en instabiele zand- en krijtlagen bleek een titanenwerk. Men maakte gebruik van de bevriezingsmethode om de schachten veilig te boren. Vanaf de oprichting in 1907 duurde het uiteindelijk tot 1926 — bijna twintig jaar lang — vooraleer de eerste steenkool daadwerkelijk naar boven werd gehaald.
• Sluiting in 1989: Decennialang draaide de mijn op volle toeren dankzij duizenden kompels van velerlei nationaliteiten. Op 28 oktober 1989 viel definitief het doek over de mijn van Beringen, als een van de laatste actieve mijnen in Vlaanderen.

De gidsen brachten de verhalen over de zware arbeid, de schachtbokken en de badzalen tastbaar tot leven, wat bij velen van ons diepe indruk maakte.

Lunch en duikavontuur bij TODI

Rond de middag staken we het plein over naar TODI voor een welverdiende lunch. TODI is een schoolvoorbeeld van geslaagde industriële reconversie: het indoor snorkel- en duikcentrum is gevestigd in een van de gigantische voormalige indikkers van de mijn, waar vroeger steenkoolslijk werd gezuiverd.

Vandaag herbergt dit gigantische bassin maar liefst 6,5 miljoen liter gezuiverd en verwarmd water (ongeveer 23°C), waarin meer dan 5.000 tropische zoetwatervissen rondzwemmen — van kleurrijke cichliden tot indrukwekkende meervallen.

Na de verzorgde maaltijd kregen we een toelichting over het reilen en zeilen van dit unieke duikcentrum. De uitleg over de gigantische filterinstallaties, waterbiologie en duiktechnieken was bij vlagen behoorlijk technisch, maar bood wel een fascinerende blik achter de schermen van een van de meest bijzondere binnenaquaria van Europa.

Een zonnige afsluiter

Na het bezoek zochten we gezamenlijk het terras op. Onder een deugddoende nazomerzon werd er nog gezellig nagepraat met een verfrissend drankje in de hand.

Rond de klok van vieren zette Marcel cars de bus weer koers richting de Kempen. Omstreeks 17.00 uur arriveerden we voldaan en veilig terug in Herentals. Het was een bijzonder geslaagde, leerrijke en zonovergoten dag, waarin industrieel verleden en hedendaagse innovatie hand in hand gingen.

Tekst en foto's: Marc Delaere